Gordion Antik Kenti

Herkese merhaba!

Ankara’ya yolunuz düştü nereye gidersiniz? Diye sorsam, hemen hemen herkes Anıtkabir cevabını verecektir. Bense sizi bu yazımda Ankara’nın Antik geçmişinde yolculuğa davet ediyorum…

Ankara’da ilk yerleşim yerlerinden biri olan Gordion Antik Kenti’ni tanımaya ne dersiniz? Tamamsak başlıyorum…

Gordion antik kenti, Ankara’nın Polatlı ilçesinin Yassıhöyük köyünde bulunur ve geçmişi MÖ 3.000lere kadar dayanmaktadır. Burada Hititler, Frigler, Persler ve Romalılara ait olmak üzere çeşitli yerleşim tabakaları bulunmuştur.

MÖ 8. Yy’da Frig Kralı Gordios tarafından başkent yapılan kent, en parlak devrini ise Gordios’un oğlu Midas devrinde yaşamıştır.(MÖ725-695).  MÖ 695 yılında Kimmerler tarafından tahrip edilen kent, Lidyalıların egemenliği altında ticari ve askeri bir merkez olarak yeniden kurulmuştur.

Peki neden Gordion? Bu isim nereden geliyor? Dediğinizi duyar gibiyim çünkü, her şehrin her ismin bir hikayesi vardır.

Gordion adını Kral Gordios’tan alır, efsaneye gelecek olursam eğer…

Frig Kralı ölmüştür ve halkın yeni bir Kral seçmesi gerekiyordur, bunun üzerine halk kahine gider ve kahin de ‘Kente sabaha karşı ilk gelen kişiyi kral seçmelerini söyler.’ Halk merakla sabaha kadar kente ilk kimin gireceğini beklemeye başlar. Gordios, fakir bir çiftçidir. Ürünlerini Frigya’da satmak için geceden yola çıkan Gordios sabaha karşı kent meydanına geldiğinde köylülerin coşkulu sevinci ile karşılaşır ve Kral ilan edilir. Ancak arabası köy meydanında kalmıştır ve üzerinde bir düğüm vardır, bunun üzerine Gordios ‘Bu düğümü çözen her kimse Asya’nın egemeni olacaktır.’ der. Gordion düğümünü duyan Makedonya Kralı Büyük İskender’in de yolu bir gün Gordion’a düşer. Düğümü çözmek için çok uğraşmasına rağmen çözemeyince kılıcını çeker ve düğümü keser. Kahinlere göre İskender’in bu sabırsız davranışı onun 33 yaşındaki ölümü olarak görülür.

Peki Gordion’da bizi neler bekliyor? Megaronlar(Antik ev yapıları) günümüze sadece temelleri kalmıştır.  Antik kent geniş bir alana kuruludur, gezerken mutlaka dikkatinizi Teletubbies’tekilere benzeyen tepeler çekecektir. Sıkı durun.. O tepelerin her biri aslında bir mezar yapısıdır! Her milletin ölü gömme gelenekleri ve şekilleri farklıdır, Anadolu’nun bir çok yerinde Kaya Mezarları, Lahitler, Katakomblar görebileceğimiz gibi Tümülüs’lerde bunlardan birisidir.

İlginizi Çekebilir :  Güzel Atlar Diyarı Kapadokya

Frig soyluları ve kralları ölülerini Tümülüs adı verilen Yığma Tepelerin altındaki odalara gömerlerdi. Tümülüslerin en yaygın olduğu yer ise Gordion’dur. Burada sayısı 100’e yaklaşan mezar anıtının varlığı saptanmıştır. Bunlardan en görkemlisi ise Kral Midas’ın Tümülüsü’dür, aynı zamanda bu Dünya’nın ikinci büyük tümülüsüdür. Merkezindeki mezar odasında 82 metrelik bir tünel ile ulaşılır.

 ‘’Midas’ın Kulakları Eşek Kulakları’’

Kral Midas’a mitolojiye meraklı olanlarınız aşinadır. Midas, Gordios’un oğludur ve çok başarılı bir Kral’dır. Midas doğu ve batıyla iyi ilişkiler kurmuştur ve bu sayede ünü, uluslar arası boyutlara ulaşmış ve mitolojik bir kişiliğe bürünmüştür.

Midas’ın efsaneleri arasında Apollo ve Pan’in arasında hakemlik yaptığı bir müzik yarışması sonucu tercihini Pan’dan yana kullanması ve Apollo’nun ona kızarak kulaklarını eşek kulaklarına çevirmesi en ünlü efsanesidir.

Bir diğeri onun açgözlülüğüyle ilgili olandır, günlerden bir gün Şarap ve eğlence tanrısı Dionysos’un yolu Frigya’ya düşer. Midas Dionysos’u kim olduğunu bilmeden misafir eder, çok memnun olan Dionysos ondan bir dilekte bulunmasını ister ve Midas ‘Dokunduğum her şey altın olsun!’ der, ilk zamanlarda çok mutludur her şeye dokunur ve altın olur. Ancak, hiçbir şey göründüğü gibi değildir. Karnı acıkır ve yemeğe oturur ekmeyi,yemeği,suyu her şeyi hatta dokunduğu an kızı bile altına dönüşür. Bunun üzerine pişman olan Midas Tanrı’ya dileğini geri alması için yalvarır. Eğer Manisa’daki Paktolos(Sart çayı) ırmağında yıkanırsa dileğinden kurtulacaktır, gider ırmakta yıkanır ırmağın kumları altın olur ve Midas kurtulur. Daha sonra ırmağın kıyısında yaşayan Lidyalılar parayı bulurlar. ‘Karun gibi zengin’ sözü Lidyalıların en zengin Kralı Karun’dan gelmektedir.

Umarım sizleri sıkmamışımdır, rehberlik okuduğum için tarihi özelliklerine ve mitolojiye birazcık fazla değinmiş olabilirim. Yolunuz düşerse siz de mutlaka Gordion’u ziyaret edin, Ankara’ya farklı bir gözle bakın..

Yorum Yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

5 comments

  • Merve hanım;
    Gerçekten çok güzel bir yazı olmuş, çok beğendim. Makelenizin çok içten bir anlatımı var, okurken çok zevk aldım. Çok teşekkür ederim size gezip gördüğünüz yerleri , bilgilerinizi bizlerle paylaştığınız için.

  • Bende yaklaşık olarak bir yıldır Ankarada yaşıyorum. İlk fırsatta ziyaret edeceğim 💓 ağzınıza sağlık .. Sevgiler 🌸🌸

  • Gordion antik kentini görenlerin aklına eminim böyle ilginç bir hikayesi olduğu gelmemiştir Yığma tepelerinin mezar olduğu ayrıntısı ise şaşırtıcı mezar anlayışları baya ilginçmiş