Fas Gezi Rehberi ve Gezilecek Yerler

Zeynep Gündoğdu Gözüyle Fas Gezi Rehberi

Kuzey Afrika’dan merhaba. Fas gezi rehberi, seyahat severler ve Fas’ı merak edenler için hazır. Ülke hakkında genel bilgilendirme ile başlayalım. Orijinal ismiyle Fas Krallığı 32 milyon nüfusa sahip, Arapça ve Fransızca dillerinin konuşulduğu modern olma yolunda ilerleyen bir Arap ülkesi. Okyanus kıyısındaki güzel konumuyla ve vizesiz olması sebebiyle sıkça tercih edilen ülkeler arasında. Para birimi dirhem (MAD), yaklaşık 10 dirhem 1 dolara eşit. Başkenti Rabat, en büyük ve turistik açıdan ismini duyurmuş şehri Hollywood filminin de etkisiyle Casablanca.

Fas krallıkla yönetilen bir ülke. Halkın krala yoğun bir sempatisi var. Avrupa’da eğitim görmüş ve bir süre orada yaşamış olan kral ülkeyi değiştirmek ve geliştirmek için çabalıyor, sanırım halk da o yüzden seviyor. Kral Arap baharı sırasında halktan seçilen temsilciler ile görüşüp isteklerini yerine getirmeye çalışmış. Örneğin işverenlerin daha çok yabancı işçi çalıştırmaları ve yerli halkın işsiz kalmasından dolayı bizdeki İş-kur benzeri bir kurum kurulmuş. İşverenin açtığı iş ilanına bir hafta süreyle Faslı biri başvurmazsa yabancıların tercih edilmesi gibi bir kural getirilmiş. Bunun dışında kendi dillerinde eğitim alma hakkı, mutfak tüplerinin ücretinin düşürülmesi gibi birçok konuda halkın taleplerini makul ölçüde yerine getirmeye çalışmış. Ülkedeki yaşam genel olarak Türkiye’nin 25 yıl önceki durumu gibi diyebiliriz aslında. Sağlık sistemleri bizdeki eski karne usulü gibi. Gelişmeye oldukça açık bir ülke. Yatırım yapmak için de tercih edilebilecek bir ülke Fas. Tarım alanları çok geniş ve arazi alıp işlettiğinizde ciddi bir devlet desteği var, aynı zamanda kârın neredeyse %100’ünü alabiliyorsunuz. Bu ülkede sebze ve meyvelerin çok lezzetli olduğunu, hormon kullanılmadığını da belirtmeliyim. Bu konuda kontroller oldukça sağlam. Avrupa’dan birçok iş adamı burada kaktüs ve safran yetiştirmeye başlamış bile. Kaktüs oldukça tercih edilen bir bitki. Son zamanlarda özellikle botox benzeri etkisi sebebiyle kozmetik açıdan da çok popüler.

Gezerken sıkça göreceğiniz Müslüman yerli halkın giydiği enteresan bir kıyafet var, ismi cillabe. Uzun, kukuletalı manto diyebiliriz. Yazın pamuklusunu, kışın yünlüsünü giyiyorlarmış. Gece ve sisli havalarda korku filminden fırlamış bir cellat gibi görünüp korkutsa da buraya özgü şeylerden biri olduğundan değerli elbette.

Ayrıca çok işinize yarayacak şu bilgiyi de eklemeliyim. Casablanca hava limanına indiğinizde bagaj alım noktasına yakın yerlerde Maroc Telekom standları göreceksiniz. Oradan ücretsiz olarak hat alabilirsiniz. İçinde interneti yok fakat kısa da olsa konuşabileceğiniz dakika mevcut. Havaalanından çıkınca büfelerden internet paketleri alabilirsiniz uygun fiyata. Ben 10GB internetin olduğu paketi 100 dirhem (10€) aldım, rahatça kullandım.

Fas’ta Ulaşım

Ülkede toplu taşıma var elbette fakat bizim sıklıkla kullandığımız uygulamalarda nereye nasıl gideceğimizi göstermiyor. Yoldaki tabelalarda Arapça, Fransızca ve Berberice olarak üç dil görüyorsunuz. Berberice ilk kez duyduğum ve gördüğüm bir dildi, Arap ve Yunan alfabesi karışımı gibi görünüyor. Bu dillerden herhangi birini bilmiyorsanız anlaşmanız çok zor oluyor, genellikle İngilizce bilmiyorlar. Burada da devreye tarzanca giriyor mecburen. Rehberimiz toplu taşımayı özellikle otobüsleri pek önermedi Casablanca’da. Hem konforsuz hem de güvensiz. Genellikle taksi kullanılması tavsiye ediliyor. Üstlerinde Petit Taksi tabelasını göreceğiniz taksiler dolmuş usulü çalışıyor, kişi başı ücret alıyor. Büyük olan taksiler biraz daha pahalı ama kalabalık bir grupsanız büyük olanlar daha ucuza geliyor. Tabii ki sıkı bir pazarlıkla. Burada pazarlık yapmak olmazsa olmazlardan. Birçok dükkanda eşyaların üstünde fiyat etiketi göremiyorsunuz, sormak zorunda kalıyorsunuz ve artık tipinize bakarak size kaça satacağını düşünüyorsa onun vicdanına kalıyorsunuz.

Fasta’ Ne Yemeliyim?

Fas mutfağına da kısaca değinip gezilecek yerlerle Fas gezi rehberine devam edeceğiz. Benim denediğim ve sevdiğim Fas mutfağı ürünlerinin başında tagine (tajin) geliyor. Toprak kaplarda pişirilen bu yemek içine konulan malzemeye göre isimlendiriliyor. Et, tavuk veya vejetaryen tajinleri tercih edebilirsiniz, bizim damak tadımıza uygun. B’ssara genellikle kahvaltıda içtikleri bakladan yapılan zengin sebze içerikli bir çorba, çok lezzetli ben çok beğendim. Yine harira çorbası da tavsiye edebileceklerimden. Kuskus da ünlü bir yemekleri ama ben hiç sevmedim. Bizim kısır yapmak için kullandığımız bulgurla yaptıkları pilav benzeri bir yemek, çok lezzetsiz geldi bana. Bir de ünlü içecekleri nane çayı var, bardakları boşaltıp  boşaltıp tekrar doldurarak ritüel gibi demliyorlar. Tadı güzel ama biraz bekleyince çok acılaşıyor. Bir de şekersiz istemenizi öneririm. Az şekerli dediğinizde bile bal gibi geliyor. Burada şekeri kalıp olarak kullanıyorlar, füzeye benzer şekilde kocaman bir kalıp şekeri kırıp parçalayarak yiyecek içeceklerde kullanılıyorlar. Hatta kız istemeye giderken bile bu kalıplardan götürülürmüş birkaç tane. Benim gibi şeker kullanmayan biriyseniz şekersiz demeyi unutmayın. Bunu söylediğinizde de garip garip bakıyorlar suratınıza, şekersiz bir dünya düşünülemez gibi 🙂

 

Bir de burada denemeye cesaret edebildiğim salyangozdan bahsedeyim kısaca. Meydanlarda veya sokakta bolca salyangoz satıcısı göreceksiniz. Baharatlı bir suyun içinde pişiriyorlar, özellikle Fransızlar tezgahların başında bayıla bayıla içiyorlar suyunu ve yiyorlar. O manzarayı görünce deli cesaretiyle “ver bana da bir kase” dedim adama ama yemeye başlama kısmında cesaret filan kalmadı. Çok detaya girmeden şunu söyleyebilirim, önünüze koyup ne olduğunu söylemeseler rahatça yersiniz, ne olduğunu anlamazsınız. Ama kürdanla minik antenli bir kafayı görmek çok hoş hissettirmediğinden denemek pek kolay olmadı benim için.

Fas’ta Dikkat Edilmesi Gereken Altın Kurallar

Fas’ta alkol almak yasak değil ama sarhoş olmak yasak. Birçok yerde alkol bulamıyorsunuz, adında bar kelimesi geçen yerlerde bulabilirsiniz rahatlıkla. Büyük marketlerden de alıp otelinizde içebilirsiniz fakat dışarıda içmemeye özen gösterin, hoş karşılanmıyor.

Kıyafet konusunda aşırı hassasiyet göstermenize gerek yok ama erkek egemen bir yere gittiğiniz için sözlü ve gözlü tacize psikolojik olarak hazır olun.

Herkes sizden para isteyecek, yol gösterme, fotoğraf çekme, poz verme vs. aklınıza bile gelmeyen birçok şey onlar için para ödemeniz gereken bir hizmet. Şaşırmayın o nedenle ve aldığınız şey su bile olsa pazarlık edin. Aldığınız paranın üstünü sayın ve dirhem kullanın. Her halükarda kazıklanacaksınız zaten, buradaki amaç en az kazığı yemek J

Kalabalık yerlerde cüzdan ve telefonlarınıza özellikle dikkat edin. Son model bir telefonunuz varsa selfie çekerken daha çok dikkat edin.

Bunca uyarıdan sonra buraya gitmeye değer mi diye düşünebilirsiniz. Farklı bir kültür görmek ilginizi çekiyorsa Fas kesinlikle görmeye değer bir ülke. Uyarı yaptığım konularda ben hiçbir tatsız anı yaşamadım, yalnızca duyduklarımı paylaştım. Biraz dikkat ettiğiniz sürece çok keyifli zaman geçirebilirsiniz bu ülkede.

İlginizi Çekebilir :  Fas'ın Mutlaka Görülmesi Gereken En Güzel 10 Kasabası

Fas’a Ne Zaman Gidilir?

Fas’a yaz aylarında gitmeyi pek önermiyorum, fazlasıyla sıcak. Ben gezimi Ocak ayında yaptım, İstanbul’da karla karışık havalar varken orasının sıcağı oldukça iyi geldi. Tabii çöl ikliminin etkisini unutmayıp sabah ve akşamları soğuk olduğunu belirtmeliyim. Bahar ayları ideal zamanlar diyebiliriz, fakat benim gibi kışın giderseniz de sorun yaşamazsınız.

Ne Hediyelik Eşya Alabilirim?

Kendine has Fas desenlerini yansıtan birçok süs eşyası alabilirsiniz. Seramik ve çini tabaklar, bardaklar, tagine kapları, deri çantalar ve deri ürünleri, hasır ürünler, nane çayı, argan yağı, argan balı alınacaklar listesine dahil edilebilir.

Marakeş soukları

Fas gezi rehberine gezilecek yerler ile devam edelim. Benim gezim Casablanca, Marakeş, Essaouira (Suvayr) ve Chefchaouen (Şafşavan) olmak üzere Fas’ın dört kentini kapsıyor. Bu şehirlerde görmeniz gerekenler ve yapmanızı tavsiye ettiklerimi yazının devamında bulacaksınız.

Casablanca Gezilecek Yerler

Hassan II Camii

Fransız mimar Michel Pinsau tarafından tasarlanan cami Afrika’nın en büyük camisidir. Okyanusun doldurulmasıyla inşa edilen camiye deniz tarafından baktığınızda yüzüyormuş gibi görünüyor. Üstündeki el işçiliği muazzam. Caminin iç mekanında 25000 kişi, avlusunda 80000 kişi aynı anda namaz kılabiliyormuş. 200 metrelik minaresiyle dünyanın en yüksek minareli camisi. Müslüman olmayanlar içeriye alınmıyor. Benim gibi dar bir taytla giderseniz Müslüman olsanız ve başınıza şalınızı dolasanız da içeri alınmıyorsunuz. İçeriyi görmek isterseniz o günkü kıyafetinizi ona göre seçmenizi öneririm.

Hassan II Camii

İlginizi Çekebilir :  Afrika'nın En İyi Plajları ve Adaları

Corniche

Atlas okyanusu kıyısında güzel bir sahil şeridine sahip bu semtte yürüyüş yapabilir, okyanusu dinleyebilir, sahil boyunca uzanan cafe ve restoranlarda zaman geçirebilirsiniz.

Rick’s Cafe

Casablanca filmi severler için burayı da es geçmeyelim. Film burada çekilmemiş elbette, bu bilgiyi duyunca benim gibi o zaman ne anlamı var gitmenin diye düşünebilirsiniz. Fakat ben gitmeyi düşünenler için akşam yemeğine gitmek isterseniz rezervasyon yaptırmanız gerektiğini, barında bir şeyler içmek için rezervasyona gerek olmadığını belirteyim. Merkeze yakın bir konumda bulunuyor.

Marakeş Gezilecek Yerler

Jemaa El-Fnaa

El Fnaa meydanı veya deliler meydanı olarak isimlendirilen bu meydan Marakeş’in merkezi diyebiliriz. Gündüzü ayrı gecesi apayrı bir görünümde olan kalabalık, karmaşık, benim biraz da güvensiz hissettiğim meydanı mutlaka görmelisiniz. Unesco tarafından koruma altına alınan meydan yılan oynatıcıları, yiyecek ve içecek tezgahları, kına yapan kadınları, yöresel kıyafetli insanları ile farklı bir mekan. Meydanın her köşesinden dışarıya açılan souk denilen çarşılarında doyasıya ve mutlaka pazarlıkla alışverişinizi yapabilirsiniz. Ufak bir uyarı yapayım burası ile ilgili. Yılan oynatıcılarını izlemeniz ücretli değil fakat fotoğraf çektiğinizde hemen yanınıza gelip para istiyorlar. Vermezseniz makinenizi almaya veya fotoğrafı silmeye çalışabilir ve korkutabilirler sizi. O nedenle yanınızda bozuk para taşıyın ve fotoğraf çekerseniz parasını mutlaka verin. Onlar elbette çok yüksek bir fiyat söylüyorlar, burada da pazarlık yapmanız gerekecek.

Jemaa el-fnaa Meydanı

Jardin Majorelle (Majorelle Bahçeleri)

Fransız ressam Jacques Majorelle tarafından büyük bir emekle dünyanın dört bir yanından getirdiği bitkilerle oluşturulan harika bir bahçe. Zamanında kendisinin de içinde yaşadığı evi ve çok geniş bir alana yayılmış bahçesiyle şehrin ortasında bambaşka bir dünya gibi duruyor. Majorelle öldükten sonra bir süre bakımsız kalmış, sonrasında Yves Saint Laurent tarafından alınmış ve Laurent burayı ikinci evi yapmış. Öyle çok sevmiş ki öldükten sonra küllerinin bahçeye serpilmesini istemiş.

Majorelle Garden-Marakeş

Koutubia Camii

Jemaa El Fna meydanının başında heybetli görüntüsüyle göze çarpan Marakeş’in en büyük camisidir. Minaresinin uzunluğuyla dikkat çeken camiye girmek isterseniz namaz vakitlerini beklemeniz gerek. Fas’ın genelinde camiler turistik olarak değerlendirilmiyor. Bu nedenle namaz vakitlerinde ve sadece Müslüman olanların girmesine izin veriliyor.

Bahia Sarayı

İsminin anlamı gibi ihtişamlı bir saray burası. 19. yüzyılda dönemin sadrazamı Si Moussa tarafından yaptırılan saray riadları, harem odaları, avluları ve müthiş işlemelerin olduğu kapılarıyla dikkat çekiyor. Yapıdaki tüm işlemler el emeği ve kök boyası ile yapılmış. Fas mimarisinin en güzel örneklerinden biri olan bu sarayı mutlaka görmelisiniz.

Bahia Palace-Marakeş

Atlas Dağları Turu

Merkezdeki tur şirketlerinden satın alabileceğiniz Atlas dağları turunda Fas’ın ilk yerleşenlerinden Berberilerin yaşadıkları köyleri ve evleri göreceksiniz. Berberi evlerine misafir olup yerel içeceklerinden olan nane çayını nasıl demlediklerini izleyebilir, bir çay molası verebilirsiniz. Köylerde birçok çocuk etrafınıza doluşuyor ve dileniyor. Lütfen onlara para vermeyin. Bu hem dilenmeye olan alışkanlıklarını artırıyor hem de verdiğiniz parayı kapabilmek için birbirlerine zarar veriyorlar. Turumuzda bir bey iyi niyetle böyle bir şey yapmaya çalıştı ama gördüğüm manzara içimi acıttı. İlla bir şey vermek isterseniz biraz fazla sayıda alacağınız yiyecekler veya kullanabilecekleri hediyelik eşyalar daha uygun olabilir. Turunuzun sonunda mevsimi uygunsa şelalelere doğru trekking yapabilirsiniz.

Berberi Köyleri

Essaquira (Suvayr)

Essaouira

Okyanus kıyısında yer alan Suvayr Unesco tarafından koruma altına alınmış küçük bir balıkçı kenti. İsminin hakkını veren kartpostal gibi bir şehir. Şehrin kalesine çıkabilir, balıkçı limanını gezebilir, labirent şeklindeki çarşılarında kaybolabilir, beyaza boyanmış evlerdeki mavi kapılara hayranlıkla bakabilir, taze balık yiyebilir ve hoş bir gün geçirebilirsiniz.

Essaouira’ya giderken yol üzerinde çok enteresan bir manzara ile karşılaşacaksınız. Ağaca çıkmış ve öylece duran bir sürü keçi görebilirsiniz. Çıktıkları ağaç sadece Fas’ta yetişen argan ağacı. Keçiler de argan ağacı meyvelerinin kabuklarını çok sevdiklerinden ağaçlara tırmanıp bunları yiyorlar. Elbette artık turistik bir olay halini almış bu iş fakat oldukça değişik bir manzara gerçekten. Yeri gelmişken argan ağacından da biraz bahsetmek isterim. Adını son zamanlarda sıkça duyduğumuz çok faydalı bir yağ olan argan yağının ana vatanı Fas. Başka yerlere ekilse de meyve vermiyormuş argan ağacı. Bazı argan ürünlerinin satıldığı yerlerde meyvelerin nasıl işlendiğini de görebilirsiniz. Bademe benzer ama oldukça acı olan argan ağacının meyveleri kabuklarından ayrıldıktan sonra ezilerek yağı çıkarılıyor. Kozmetikte ve yemeklerde kullanılıyor. Ayrıca biraz pahalı ama argan balını da denemenizi tavsiye ederim.

Chefchoauen (Şafşatan)

Şafşavan

Şafşavan’a Fes’ten otobüsle dört buçuk saat, Casablanca’dan altı buçuk saatte ulaşabilirsiniz. Bağlantısını paylaştığım şu adresten biletinizi alabilirsiniz (https://www.oncf.ma/fr/). Ayrıca Casablanca ve Rabat’tan hızlı trenlerle Tanger şehrine gelip dolmuşlarla 60 dirheme Şafşavan’a gidebilirsiniz.

Şafşavan

Şafşavan için Fas’ın en güzel yeri diyebilirim. Dünyadan kopmuş başka bir zamanda yaşıyor. İspanyolca denizden yüksekte olan yer anlamında gelen şehir dağın eteğine yayılmış masmavi bir pelerin gibi. Endülüs döneminde savaştan kaçan Yahudilerin kurduğu kent, mavi rengi tanrısal bulmalarından dolayı bu renge boyanmış. Şehrin mavi rengini korumak için iki yılda bir evler ve sokaklar boyanıyor. Gitmeden önce gördüğüm fotoğraflarda oynamalar olduğunu düşünüp böylesine güzel olacağına ihtimal vermemiştim. Şehrin sokaklarında tüm gün gezebilir, oturup çay molaları verebilir ve maviye doyabilirsiniz. Medina denen merkez kısmında bolca restoran bulabilirsiniz. Bir de burada esrar içen ve size satmak için yanınıza gelen bolca insan olacaktır. Fas’ta uyuşturucu yasal değil fakat birçok yerinde özellikle de Şafşavan’da bolca tüketiliyor.

Şafşavan

Bence Fas gezi rehberinize bunları eklemeden dönmeyin;

  • Şafşavan’da maviye doymadan,
  • Souklarda kaybolmadan,
  • Tajin yemeklerinden denemeden,
  • Nane çayı içmeden
  • Majorelle bahçelerini görmeden dönmeyin.

Keyifli keşiflerde buluşmak dileğiyle. Bol seyahatler dilerim.

İnstagram : https://www.instagram.com/zynpgund/

Yorum Yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir